banner

Daaweynta Jabka Xuubka Kala Duwan

Natiijada daaweyntu waxay ku xiran tahay dib u habeynta qaab-dhismeedka jirka ee xudunta jabka, hagaajinta xooggan ee jabka, ilaalinta daboolida unugyada jilicsan ee wanaagsan iyo jimicsiga hore ee shaqeynaya.

Qaab-dhismeedka

Thehumerus-ka fogwaxaa loo qaybiyaa tiir dhexdhexaad ah iyo tiir dhinac ah (Jaantuska 1).

1

Jaantuska 1 Humerus-ka fog wuxuu ka kooban yahay tiir dhexe iyo mid dhinac ah

Tiirka dhexe waxaa ku jira qaybta dhexe ee epiphysis-ka humeral, epicondyle-ka medial-ka ee humerus iyo condyle-ka medial humeral oo ay ku jiraan gariirka humeral.

Tiirka dhinaca wuxuu ka kooban yahay qaybta dambe ee epiphysis-ka humeral, epicondyle-ka dibadda ee humerus iyo condyle-ka dibadda ee humerus oo ay ku jiraan tuberosity-ga humeral.

Labada tiir ee dhinaca ah dhexdooda waxaa ku yaal fossa-ga coronoid-ka hore iyo fossa-ga dambe ee humeral-ka.

Habka Dhaawaca

Jabka sare ee humerus waxaa badanaa sababa ka soo dhaca meelaha sare.

Bukaannada da'da yar ee qaba jabka gudaha ee kala-goysyada waxaa badanaa keena dhaawacyo xoog leh oo tamar badan leh, laakiin bukaanada da'da weyn waxay yeelan karaan jabka gudaha ee kala-goysyada oo ka dhasha dhaawacyo tamar yar oo ay ugu wacan tahay lafo-beel.

Qorista

(a) Waxaa jira jabka supracondylar, jabka condylar iyo jabka intercondylar.

(b) Jabka sare ee humerus-ka: goobta jabku waxay ku taal meel ka sarreysa fossa-ga shabeelka.

(c) Jabka condylar-ka ee qoorta: goobta jabku waxay ku taal godka shabeelka.

(d) jabitaanka intercondylar ee humerus-ka: goobta jabka waxay ku taal inta u dhaxaysa labada condyles ee fog ee humerus-ka.

2

Jaantuska 2aad Qorista AO

Nooca jabitaanka AO ee humeral jabka (Jaantuska 2)

Nooca A: jabitaan aan lafta lahayn.

Nooca B: jab ku dhaca dusha sare ee kala-goysyada (jabka tiir keliya).

Nooca C: kala-soocidda dhammaystiran ee dusha sare ee qalfoofka fog iyo jirridda qalfoofka (jabka bicolumnar).

Nooc kasta waxaa loo sii qaybiyaa 3 nooc hoosaad iyadoo loo eegayo heerka isku-darka jabka, (1 ilaa 3 nooc hoosaad oo leh heerka isku-dhafka oo sii kordhaya sida waafaqsan).

3

Jaantuska 3aad Qorista Riseborough-Radin

Nooca Riseborough-Radin ee jabka intercondylar ee humerus (dhammaan noocyada waxaa ku jira qaybta supracondylar ee humerus)

Nooca I: jab aan lahayn barokac u dhexeeya tuberosity-ga humeral iyo talus-ka.

Nooca II: jab ka soo baxa xudunta dhexe ee xuubka hoose (intercondylar jabka) oo ay weheliso bararka cufka jabka ee xuubka hoose iyada oo aan lahayn qaab-dhismeed wareeg ah.

Nooca III: jab ka soo baxa xudunta dhexe ee xuubka hoose (intercondylar jabka) oo ay weheliso kala-goys jab ah oo ku yaal xuubka hoose (condyle) oo leh qaab-dhismeed wareeg ah.

Nooca IV: jab daran oo ka soo baxa dusha sare ee hal ama labada condyles (Jaantuska 3).

4

Jaantuska 4 Jajabka tuberosity-ga nooca I

5

Jaantuska 5aad Jarista jabka tuberosity-ga Humeral

Jabka tuberosity-ga humeral: dhaawaca shaararka ee humerus-ka distal

Nooca I: jabka tuubada humeral-ka oo dhan oo ay ku jiraan geeska dhinaca ee talus-ka humeral (Jajabka Hahn-Steinthal) (Jaantuska 4).

Nooca II: jab subchondral ah oo ka soo baxa carjawda isku-xidhka ee tuberosity-ka humeral (jabka Kocher-Lorenz).

Nooca III: jab jabka qanjidhada humeral (Jaantuska 5).

Daaweyn aan qalliin ahayn

Hababka daaweynta aan qalliinka ahayn ee jabka qalfoofka ee kala-goysyada fog waxay leeyihiin door xaddidan. Ujeeddada daaweynta aan qalliinka ahayn waa: dhaqdhaqaaq hore oo kala-goysyada ah si looga fogaado adkaanta kala-goysyada; bukaanada waayeelka ah, kuwaas oo inta badan la ildaran cudurro badan oo isku-dhafan, waa in lagu daaweeyaa hab fudud oo lagu kala-goysyada xusulka 60° oo dabacsanaan ah muddo 2-3 toddobaad ah, oo ay ku xigto dhaqdhaqaaq fudud.

Daaweynta qalliinka

Ujeeddada daaweyntu waa in la soo celiyo dhaqdhaqaaqa aan xanuunka lahayn ee kala-goysyada (30° ee fidinta xusulka, 130° ee laabashada xusulka, 50° ee wareegga hore iyo dambe); hagaajinta gudaha ee adag oo deggan ee jabka waxay u oggolaanaysaa bilowga jimicsiyada xusulka ee shaqeynaya ka dib bogsashada nabarka maqaarka; hagaajinta saxanka labanlaabka ah ee humerus-ka fog waxaa ka mid ah: hagaajinta saxanka labanlaabka ah ee dhexe iyo dambe, amadhexe iyo dhinachagaajin saxan labanlaab ah.

Habka qalliinka

(a) Bukaanka waxaa la dhigayaa meel dhinaca sare ah iyadoo dahaar la gelinayo addinka ay dhibaatadu saameysey.

aqoonsashada iyo ilaalinta neerfayaasha dhexe iyo kuwa radial-ka ee qalliinka gudahiisa.

Xusulka dambe waxaa loo fidin karaa marin qalliin oo dheer: ulnar hawk osteotomy ama triceps retract si loo soo bandhigo jabka qoto dheer ee kala-goysyada

ulnar hawkeye osteotomy: soo-gaadhis ku filan, gaar ahaan jabka comminuted ee dusha sare ee kala-goysyada. Si kastaba ha ahaatee, jabka aan la midoobin badanaa wuxuu ka dhacaa goobta osteotomy. Heerka jabka aan la midoobin ayaa si weyn hoos ugu dhacay iyadoo la hagaajiyay ulnar hawk osteotomy (herringbone osteotomy) iyo siligga transtension band ama saxanka hagaajinta.

Soo-gaadhista dib-u-soo-celinta triceps waxaa lagu dabaqi karaa jabka saddex-laaban ee humeral-ka fog iyadoo la isku darayo kala-goysyada, soo-gaadhista ballaaran ee sibidhka humeral-ka ayaa jari karta oo soo bandhigi karta caarada ulnar hawk qiyaastii 1 cm.

Waxaa la ogaaday in labada saxanba loo dhigi karo si toosan ama si is barbar socda, iyadoo ku xiran nooca jab ee saxannada la dhigayo.

Jabka dusha sare ee qalfoofka waa in lagu soo celiyaa dusha sare ee qalfoofka oo siman oo lagu dhejiyaa jirridda qalfoofka.

6

Jaantuska 6 Qalliinka kadib qaliinka, jabka xusulka oo gudaha ah

Ku-meel-gaar ahaan hagaajinta baloogga jabka waxaa lagu sameeyay iyadoo la mariyo silig K ah, ka dibna saxanka cadaadiska awoodda 3.5 mm ayaa loo jaray qaabka saxanka iyadoo loo eegayo qaabka ka dambeeya tiirka dhinaca ee humerus-ka fog, saxanka dib-u-dhiska 3.5 mm-na waxaa loo jaray qaabka tiirka dhexe, si labada dhinac ee saxanka ay ugu habboonaadaan dusha sare ee lafaha (saxanka cusub ee qaabaynta hore ayaa fududeyn kara habka.) (Jaantuska 6).

Ka taxaddar inaadan ku hagaajin jabkii dusha sare ee kala-goysyada boolal cortical ah oo dhan-xidhan oo cadaadis ka imanaya bartamaha ilaa dhinaca dambe.

Goobta socdaalka ee epiphysis-humerus kun waa muhiim si looga fogaado isku-xidhka jabka.

bixinta buuxinta lafaha goobta cilladda lafaha, marinnada lafaha ee iliac cancellous si loo buuxiyo cilladda jabka cadaadiska: tiirka dhexe, dusha sare ee kala-goysyada iyo tiirka dhinaca, ku tallaalidda lafta cancellous dhinaca oo leh periosteum aan dhammaanayn iyo cilladda lafta cadaadiska ee epiphysis.

Xasuuso qodobbada muhiimka ah ee hagaajinta.

Ku hagaajinta jabkii jabka ee fog iyadoo la adeegsanayo tiro badanboolalsida ugu macquulsan.

hagaajinta jajabyada jajaban ee ugu badan ee suurtogalka ah iyadoo boolalku ay si dhexdhexaad ah ugu gudbayaan dhinaca.

Taarikada birta ah waa in lagu dhejiyaa dhinacyada dhexe iyo kuwa dambe ee humerus-ka fog.

Ikhtiyaarada daaweynta: Qalliinka suxulka oo dhammaystiran

Bukaannada qaba jabka daran ee la xiriira lafaha ama osteoporosis-ka, qalliinka wadajirka ah ee xusulka ayaa soo celin kara dhaqdhaqaaqa kala-goysyada xusulka iyo shaqada gacanta ka dib bukaanada aan aadka u baahnayn; farsamada qalliinka waxay la mid tahay qalliinka guud ee loo yaqaan 'arthroplasty' ee isbeddellada sii xumaanaya ee kala-goysyada xusulka.

(1) isticmaalka qalab dheer oo nooca jirridda ah si looga hortago fidinta jabka u dhow.

(2) Soo koobidda hawlgallada qalliinka.

(a) Habka waxaa lagu sameeyaa iyadoo la adeegsanayo habka xusulka dambe, iyadoo la raacayo tallaabooyin la mid ah kuwa loo isticmaalo jarista jabka dhabarka iyo hagaajinta gudaha (ORIF).

Horumarka neerfaha ulnar.

marin u hel labada dhinac ee triceps si aad uga saarto lafta jajaban (qodobka ugu muhiimsan: ha jarin joogsiga triceps goobta ulnar hawk).

Humerus-ka fog oo dhan oo ay ku jiraan fossa hawk waa la saari karaa oo lagu dhejin karaa qalab bir ah, kaas oo aan ka tagi doonin wax raad ah oo muhiim ah haddii la saaro 1 ilaa 2 cm oo dheeri ah.

hagaajinta xiisadda gudaha ee muruqa triceps inta lagu jiro rakibidda qalabka 'humeral prosthesis' ka dib marka la jaro 'humeral condyle'.

Goynta cidhifka sare ee ubucda sare si loo oggolaado marin wanaagsan oo loogu talagalay soo-gaadhista iyo rakibidda qaybta ubucda hore (Jaantuska 7).

6

Jaantuska 7aad Qalliinka Xusulka

Daryeelka qalliinka kadib

Kabidda qaybta dambe ee kala-goyska xusulka waa in laga saaraa qalliinka kadib marka nabarka maqaarka bukaanka uu bogsado, jimicsiyada firfircoon ee shaqeynayana waa in la bilaabo; kala-goyska xusulka waa in la hagaajiyaa muddo dheer oo ku filan ka dib marka la beddelo kala-goysyada oo dhan si kor loogu qaado bogsashada nabarka maqaarka (xusulka waxaa lagu hagaajin karaa booska toosan 2 toddobaad ka dib qalliinka si loo caawiyo helitaanka shaqo fidin oo wanaagsan); kabid go'an oo laga saari karo ayaa hadda si caadi ah loogu isticmaalaa kiliinikada si loo fududeeyo jimicsiyada dhaqdhaqaaqa kala duwan marka si joogto ah loo saari karo si loo ilaaliyo addinka ay dhibaatadu saameysey; jimicsiga firfircoon ee shaqeynaya waxaa badanaa la bilaabaa 6-8 toddobaad ka dib marka nabarka maqaarku si buuxda u bogsado.

7

Daryeelka qalliinka kadib

Kabidda qaybta dambe ee kala-goyska xusulka waa in laga saaraa qalliinka kadib marka nabarka maqaarka bukaanka uu bogsado, jimicsiyada firfircoon ee shaqeynayana waa in la bilaabo; kala-goyska xusulka waa in la hagaajiyaa muddo dheer oo ku filan ka dib marka la beddelo kala-goysyada oo dhan si kor loogu qaado bogsashada nabarka maqaarka (xusulka waxaa lagu hagaajin karaa booska toosan 2 toddobaad ka dib qalliinka si loo caawiyo helitaanka shaqo fidin oo wanaagsan); kabid go'an oo laga saari karo ayaa hadda si caadi ah loogu isticmaalaa kiliinikada si loo fududeeyo jimicsiyada dhaqdhaqaaqa kala duwan marka si joogto ah loo saari karo si loo ilaaliyo addinka ay dhibaatadu saameysey; jimicsiga firfircoon ee shaqeynaya waxaa badanaa la bilaabaa 6-8 toddobaad ka dib marka nabarka maqaarku si buuxda u bogsado.

 


Waqtiga boostada: Diseembar-03-2022